Parafia pw. św. Wawrzyńca w Nowym Sączu – Biegonicach

Parafia pw. św. Wawrzyńca w Nowym Sączu – Biegonicach to wspólnota o bogatej i długiej historii, sięgającej XIII wieku. Od momentu swojego powstania, parafia przechodziła wiele przemian, będąc świadkiem ważnych wydarzeń historycznych i religijnych, jednocześnie aktywnie uczestnicząc w życiu lokalnej społeczności.

Ważniejsze daty z historii Parafii

• 1269 – Św. Kinga, za zgodą biskupa krakowskiego, Pawła z Przemankowa, ofiarowuje jeden łan ziemi na wybudowanie i wyposażenie kościoła w Biegonicach. Powstaje pierwszy, drewniany kościół w Biegonicach.
• 1287 – Najazd Tatarów na ziemię sądecką. Kościół w Biegonicach ulega spaleniu.
• 1288 – Św. Kinga funduje drugi modrzewiowy kościół w Biegonicach.
• 1290 – Św. Kinga funduje kaplicę w dawnym grodzisku na Winnej Górze.
• 1384 – Przejazd przez Biegonice i powitanie w kościele parafialnym Królowej Jadwigi.
• 1444 – Źródła odnotowują wśród studentów Akademii Krakowskiej Jana Witowskiego z Biegonic.
• 1498 – Utworzenie przy kościele w Biegonicach szkoły parafialnej. Pierwotnych kantorów w roli nauczycieli od XVIII wieku zastąpili kolejni biegoniccy organiści.
• 1553 – Data taka widnieje na dzwonie odlanym w Preszowie. Obecnie znajduje się on na wieży kościoła parafialnego, choć nie ma pewności, w jakich okolicznościach znalazł się w Biegonicach.
• 1625 – Wybudowanie kościółka ku czci Opatrzności Bożej i św. Sebastiana na tzw. Podoleńcu, jako wotum za oddalenie epidemii. Wokół tego kościoła już wówczas istniał mały cmentarz.
• 1646 – Pożar niszczy znaczną część kościoła parafialnego (uratowano część wyposażenia świątyni). Po spaleniu kościoła, do roku 1648, nabożeństwa odbywają się w kościółku na Podoleńcu.
• 1650 – Ukończenie budowy trzeciego kościoła parafialnego (z kamienia ciosanego pochodzącego z Winnej Góry).
• 1668 – Konsekracja kościoła przez biskupa sufragana krakowskiego.
• 1783 – Założenie cmentarza przy dzisiejszej ul. Węgierskiej.
• 1795 – Rozbiórka zrujnowanego kościółka na Podoleńcu.
• 1873 – W wyniku epidemii cholery umierają 72 osoby (w tym proboszcz biegonicki). Zmarli zostają pochowani na Podoleńcu, w miejscu kościółka Opatrzności Bożej i św. Sebastiana i dawnego cmentarza.
• 1896 – Oddanie do użytku nowego budynku plebanii.
• 1906–1909 – Budowa nowego, czwartego kościoła parafialnego w stylu gotyku nadwiślańskiego (poświęcenie kościoła w 1909r.).
• 1907–1908 – Rozbiórka poprzedniego kościoła z powodu bardzo złego stanu technicznego.
• 1921 – Konsekracja kościoła.
• 1939 – Niemcy dokonują pierwszej egzekucji w tzw. olszynce biegonickiej. Kolejne egzekucje miały miejsce w roku 1941, 21 sierpnia i 27 września.
• 1941 – Skonfiskowanie przez żołnierzy niemieckich trzech dzwonów z kościoła parafialnego.
• 1944 – Rozpoczęcie pracy Sióstr Szarytek w Biegonicach.
• 1962 – Obraz Matki Bożej Biegonickiej został umieszczony w ołtarzu w kościele.
• 1969 – Parafia przeżywała nawiedzenie Obrazu Matki Bożej Częstochowskiej.
• 1983 – Wprowadzenie nabożeństwa nowenny do Matki Bożej Biegonickiej.
• 1984 – Ukończenie budowy oraz poświęcenie budynku nowej plebanii (budowę rozpoczęto w roku 1981).
• 2008 – Rozpoczęcie działalności Katolickiego Niepublicznego Przedszkola im. Ojca Pio w Biegonicach.
• 2009 – Zakończenie prac związanych z budową kaplicy cmentarnej. Poświęcenia kaplicy dokonał biskup tarnowski Wiktor Skworc.
• 2013 – Parafia przeżywała nawiedzenie Obrazu Jezusa Miłosiernego oraz relikwii św. Siostry Faustyny i św. Jana Pawła II.
• 2015 – wprowadzenie nabożeństwa Nowenny do św. Wawrzyńca.
• 2018 – wprowadzenie do kościoła jedynych w diecezji relikwii św. Wawrzyńca.
• 2017 – 2019 – odnowienie polichromii kościoła.
• IV 2019 – Wydanie dwutomowej monografii parafii pt. „Dzieje parafii św. Wawrzyńca w Nowym Sączu-Biegonicach. Środowisko, kościół, życie religijne”.
• VIII 2019 – Centralne obchody Jubileuszu 750-lecia powstania parafii:
  • Odpust ku czci św. Wawrzyńca pod przewodnictwem biskupa diecezjalnego.
  • Jubileuszowe świętowanie – Festyn Rodzinny z udziałem tysięcy parafian i gości.
• IX 2019 – Parafialna pielgrzymka do Rzymu (m.in. grobu św. Wawrzyńca).
• XI 2019 – II 2020 – Wystawa „Dzieje parafii św. Wawrzyńca w Nowym Sączu-Biegonicach” w Domu Gotyckim.

Patron Parafii – św. Wawrzyniec

Historia nie przekazała nam szczegółowych informacji o życiu i działalności św. Wawrzyńca. Według "Aktu Męczeństwa" miał pochodzić z Hiszpanii. Tradycja przekazuje nam imiona jego rodziców: Orencjusz i Pacjencja. Należał do duchowieństwa rzymskiego i był zaufanym papieża św. Sykstusa II. Tenże papież wyniósł go do godności diakona i powierzył mu administrację dóbr kościelnych i pieczę nad ubogimi miasta Rzymu.

Kiedy za panowania cesarza Waleriana wybuchły nowe prześladowania Kościoła papież został pojmany. Wtedy to św. Wawrzyniec podążył za nim mówiąc: "Gdzie idziesz, ojcze bez syna? Jakże obejdziesz się bez swojego diakona? Nigdy nie odprawiałeś Mszy świętej bez swojego diakona, czymże więc mogłem ściągnąć na siebie niełaskę twoją?" Na to miał odpowiedzieć papież - męczennik: "Dla mnie steranego wiekiem jest przygotowana mniejsza próba. Ciebie czeka o wiele większa próba. Ciebie czekają o wiele większe cierpienia, ale też i piękniejsza korona chwały cię czeka". Po tych słowach papież miał złożyć pocałunek na czole Wawrzyńca, został zabrany do więzienia i tego samego dnia 6 sierpnia otrzymał wraz towarzyszącymi mu diakonami i kapłanami palmę męczeństwa.

Dla św. Wawrzyńca przygotowano osobną kaźń. Dekret cesarski nakazywał likwidować nie tylko ludzi, ale i majątki kościelne. Nie aresztowano początkowo św. Wawrzyńca, aby wydobyć od niego wiadomości o stanie majątku kościelnego. Czyniono wysiłki ze strony policji, aby zmusić św. Wawrzyńca do przekazania majątku na rzecz władz cesarstwa. Diakon spodziewając się aresztowania i tortur, rozdał wszystkie pieniądze kościelne ubogim, a kiedy sędzia nakazał mu pokazać skarby Kościoła św. Wawrzyniec zebrał ubogich i wskazując na nich miał powiedzieć : "Oto są skarby Kościoła!". Sędzia nakazał diakona siec biczami, a następnie rozłożyć go na kracie i tak przypalać ciało, aż męczony odpowie na zadawane pytanie. Święty wśród tak wyszukanych katuszy miał zdobyć się jeszcze na słowa skierowane do kata: "Widzisz, że ciało moje już dosyć jest przypieczone z jednej strony, obróć je na drugą stronę." Święty nie załamał się podczas męczeństwa, nie wyparł się wiary i odniósł wspaniałe zwycięstwo, oddając życie za Chrystusa 10 sierpnia 258 r.

Ciało męczennika pochował kapłan św. Justyn. Na jego grobie cesarz Konstantyn Wielki wystawił bazylikę. Imię św. Wawrzyńca weszło do Kanonu rzymskiego (dzisiaj I modlitwa eucharystyczna). Powstało wiele świątyń poświęconych św. Wawrzyńcowi, w samym Rzymie było ich kilkanaście.

Św. Wawrzyniec należy do najbardziej popularnych świętych. Liturgiczny obchód ku czci św. Wawrzyńca, diakona i męczennika, przypada na dzień 10 sierpnia i ma rangę święta. Wtedy też w naszej parafii obchodzimy uroczystość odpustową. Święty odbiera cześć jako patron: ubogich, piekarzy, kucharzy, bibliotekarz, uczniów, studentów, pszczelarzy (w rejonie Krakowa na uroczystość św. Wawrzyńca święci się miód), przewodników sudeckich, ratowników GOPR. i wszystkich zawodów związanych z ogniem. Wzywano go przeciw chorobą reumatycznym, a postać świętego otoczona jest wieloma legendami jak np. tą, że w każdy piątek schodzi do czyśćca i wyzwala niego jedną duszę. Św. Wawrzyniec jest patronem wielu miast i diecezji np. Wodzisławia Śląskiego i diecezji pelplińskiej, a także Norymbergi i Hiszpanii. Jego imię nosi trzecia największa rzeka Kanady oraz zatoka do której wpada.

Ku czci św. Wawrzyńca wystawiono w Polsce ponad 100 kościołów. Miał też Wawrzyniec licznie kiedyś nawiedzane sanktuaria jak np. Sanktuarium na Śnieżce. W ikonografii św. Wawrzyniec przedstawiany jest jako diakon w dalmatyce, czasami jako diakon ze stułą. Jego atrybutami są: księga, krata, palma, otwarta szafka, a w niej księgi Ewangelii, sakiewka, zwój.

Księża pracujący w parafii:

Odpust parafialny ku czci św. Wawrzyńca

10 sierpnia, Msze święte: 6:00, 7:30, 9:00, 11:00 (suma), 19:00.

Msze święte

• Msze św. niedzielne:
  • sobota 18:00 (lipiec, sierpień: 19:00)
  • niedziela 6:00, 7:30, 9:00, 10:30, 15:30
• Święta nakazane: 6:00, 7:30, 9:00, 10:30, 15:30
• Dni powszednie: 6:00, 18:00 (lipiec, sierpień: 6:00, 19:00)

Nabożeństwa

• Adoracja Najświętszego Sakramentu:
  • W każdy I czwartek – po Mszy św. wieczornej do 24:00.
  • W dni powszednie Wielkiego Postu 18:30-20:00.
• Nowenna do Matki Bożej Biegonickiej: środa 17:30 (lipiec, sierpień 18:30).
• Nowenna do św. Wawrzyńca: poniedziałek 18:30 (lipiec, sierpień 19:30).
• Roraty: dni powszednie Adwentu 18:00 (Godzinki o NP NMP: 17:30).
• Droga Krzyżowa: piątki Wielkiego Postu 17:30, 19:30 (prowadzona przez młodzież).
• Gorzkie Żale: niedziele Wielkiego Postu 14:30.
• Nabożeństwa majowe: dni powszednie 17:30, niedziele 15:00.
• Nabożeństwa czerwcowe: dni powszednie 18:30, niedziele 15:00.
• Nabożeństwa różańcowe: dni powszednie 17:30, niedziele 15:00.
• I piątek: Msza św. wotywna i nabożeństwo 6:00, 18:00 (lipiec, sierpień: 6:00, 19:00).
• I sobota: Msza św. wotywna i nabożeństwo 6:00, różaniec 17:00 (lipiec, sierpień: 18:00).